Xúc tiến xuất khẩu thịt heo

07/12/2017 | 02:51

Ấn phẩm đã xuất bản

(Người Chăn Nuôi) - Đây là lời giải cho bài toán đầu ra thị trường chăn nuôi heo hiện nay của Việt Nam, nhất là sau đợt khủng hoảng thừa thịt heo kéo dài từ đầu năm 2017 đến nay. Nhiều doanh nghiệp sẵn sàng đưa thịt heo ra thị trường quốc tế nhưng phải đáp ứng được các tiêu chuẩn, điều kiện về an toàn thực phẩm.

Dừng ở tiềm năng

Theo Bộ NN&PTNT, Việt Nam được đánh giá là quốc gia có tiềm năng chăn nuôi lớn, năng suất sản xuất 27,5 - 28 triệu con heo, 300 triệu con gia cầm, 0,5 triệu bò sữa, 2 triệu tấn thịt… nhưng trong số gần 200 loại nông sản xuất khẩu của ngành nông nghiệp, thì sản phẩm ngành chăn nuôi hầu như như chưa góp mặt.

xuất khẩu heo
Thị trường thịt heo vẫn bấp bênh     Ảnh: An Nguyên

 

Với riêng thịt heo, phần lớn heo hơi chỉ được xuất khẩu sang Trung Quốc qua đường tiểu ngạch. Bên cạnh đó, cả nước có trên 2.000 lò mổ nhưng chủ yếu là thủ công và hầu hết tiêu thụ trong nước, theo tập quán heo mổ xong đem ra chợ bán cho người tiêu dùng như hàng trăm năm nay.

Bộ trưởng Bộ NN&PTNT Nguyễn Xuân Cường cho biết: “Chăn nuôi heo có tốc độ phát triển nhanh, với sản lượng trên 4 triệu tấn thịt heo hơi/năm, giá trị của ngành nuôi heo lớn hơn cả ngành lúa gạo, nhưng xuất khẩu mỗi năm chỉ được 20.000 tấn heo sữa”.

Đặc biệt, số heo sữa xuất khẩu này lại chủ yếu được xuất sang Trung Quốc qua đường tiểu ngạch đầy rủi ro. Hơn nữa, theo báo cáo từ Hãng Nghiên cứu toàn cầu (IBC), trong năm 2016, Việt Nam xuất khẩu tiểu ngạch sang Trung Quốc đạt gần 12 triệu con. Dự kiến năm 2017, Việt Nam xuất tiểu ngạch sang Trung Quốc khoảng 2,4 triệu con, giảm 80% so với năm 2016. Thậm chí, nếu tình hình không khả quan, con số xuất khẩu trên sẽ giảm sút chỉ còn 1,17 triệu con.

Trong lúc đó, xuất khẩu chính ngạch lại hạn chế. Còn xuất khẩu heo thịt xẻ chính ngạch, Việt Nam mới xuất sang thị trường Hồng Kong (Trung Quốc) và Malaysia khoảng 15.000 - 20.000 tấn (tương đương 200.000 con) trong giai đoạn 2013 - 2016 và hiện chỉ có 8 cơ sở xuất khẩu sang thị trường này với công suất nhỏ.

Không chỉ riêng việc đóng góp hạn hẹp vào kim ngạch xuất khẩu, ngành chăn nuôi heo trong nước còn thường xuyên phải đối mặt với các cuộc “giải cứu”, thậm chí nhiều hộ chăn nuôi, doanh nghiệp tại “thủ phủ nuôi heo” của cả nước đã phải điêu đứng, phá sản, cầm cố sổ đỏ đất, sổ trang trại vì heo trượt giá, nguồn cung dư thừa.

Điều đáng nói, khi thị trường nhập khẩu thịt heo trên thế giới ngày càng lớn, nhất là thị trường Trung Quốc với gần 2,2 triệu tấn/năm, Nhật Bản 1,36 triệu tấn/năm, Philippines cũng nhập 195.000 tấn/năm, Hàn Quốc 4,5 triệu tấn/năm… thì sản phẩm thịt heo Việt Nam vẫn chưa “chen chân” được vào những thị trường tiềm năng này.

Mắc “Giấy thông hành”

Vừa qua, một số doanh nghiệp trong ngành đã quyết tâm xây dựng chuỗi xuất khẩu thịt heo sạch. Tuy nhiên, ngay cả những “người trong cuộc” cũng thừa nhận sẽ còn nhiều rào cản trong quá trình xây dựng chuỗi này, đặc biệt là vướng mắc trong vấn đề xây dựng vùng an toàn dịch bệnh.

Ông Đào Quang Vinh - Giám đốc Công ty CP Công nghệ Thực phẩm Vinh Anh cho biết, doanh nghiệp đầu tư dây chuyền giết mổ và chế biến cấp đông thịt heo với công suất 20.000 tấn/năm. Hiện doanh nghiệp đã có đối tác Hàn Quốc và Nhật Bản sang tìm hiểu, đề xuất muốn ký kết hợp tác. Tuy nhiên vấn đề an toàn vùng dịch đang là rào cản lớn đối với sản phẩm của doanh nghiệp. “Chúng tôi hiện mới chỉ khai thác được 30% công suất của nhà máy, tương đương 7.000 tấn heo hơi/năm bởi vấn đề quy hoạch vùng an toàn dịch bệnh chưa được tiến hành, khiến các đối tác chưa dám ký kết việc nhập khẩu thịt heo từ doanh nghiệp. Mặc dù các đối tác cung cấp nguyên liệu cho doanh nghiệp hiện đã đảm bảo các yêu cầu về tiêu chuẩn chất lượng của đối tác Hàn Quốc và Nhật Bản”, ông Vinh cho biết.

Tương tự, Công ty CP Thương mại và Đầu tư Biển Đông cũng gặp tình trạng như trên, khi sản phẩm thịt heo sạch do doanh nghiệp chế biến đủ tiêu chuẩn nhưng chỉ loanh quanh tại các siêu thị nội địa. Đặc biệt, doanh nghiệp đã có được hợp đồng nguyên tắc với công ty thực phẩm Hàn Quốc cung cấp 2.000 tấn thịt heo/năm, tuy nhiên còn vướng vấn đề xác định an toàn dịch bệnh.

Do đó, các doanh nghiệp đều mong muốn được các địa phương hỗ trợ xác định vùng an toàn dịch bệnh. Xây dựng các chỉ tiêu yêu cầu vùng dịch theo yêu cầu của các đối tác, để tránh tình trạng một địa phương bùng phát các dịch nở mồm long móng, tai xanh… thì doanh nghiệp ở các địa phương khác phải ngừng xuất khẩu, gây thiệt hại cho doanh nghiệp.

Đặc biệt, theo ông Vũ Mạnh Hùng, Tổng Giám đốc Tập đoàn Hùng Nhơn nhấn mạnh, ngành chăn nuôi buộc phải tái cơ cấu và liên kết với nhau để tạo ra thịt sạch. Để làm được điều đó, tránh cho ngành chăn nuôi heo những cuộc giải cứu, ông Hùng kiến nghị: “Chính phủ cần có cơ chế bảo vệ doanh nghiệp chân chính trong nước, đồng thời có chế tài xử lý các doanh nghiệp “làm bậy”, nhập khẩu sản phẩm thịt kém chất lượng từ nước ngoài vào cạnh tranh với doanh nghiệp trong nước. Tình trạng thịt lậu ở biên giới cũng là vấn đề cần sự quyết liệt từ Chính phủ và các cơ quan chức năng”. Cùng đó, việc xác định xây dựng các yêu cầu về an toàn vùng dịch bệnh là vô cùng cần thiết.

Bộ trưởng Bộ NN&PTNT Nguyễn Xuân Cường: “Để ngành chăn nuôi heo phát triển bền vững, hiệu quả, buộc phải khẩn trương tái cơ cấu ngành chăn nuôi nói riêng, nuôi heo nói chung. Việc làm này mặc dù khó, nhưng chắc chắn với điều kiện hiện nay sẽ làm được. Phải có sự vào cuộc đồng hành của 3 cấp: Chính phủ; Bộ, ngành; địa phương”.

 

 

Anh Vũ

loading...
Gửi bình luận

Gửi Làm lại

loading...